Πνευματική Ιδιοκτησία

Όλες οι πληροφορίες και οι αναρτήσεις για το μάθημα “Πνευματική Ιδιοκτησία”

Επισκόπηση

§1. Ο γενικότερος θεσμός της διανοητικής ιδιοκτησίας – Φιλοσοφικά θεμέλια - Αρχές - Δημόσια εποπτεία §2. Αντικείμενο: Κριτήρια, ιδίως η Πρωτοτυπία: Δημιουργικό ύψος, στατιστική μοναδικότητα, προσωπική εργασία) και Έκταση της προστασίας §3. Υποκείμενο (Τεχνητή νοημοσύνη

- Έργα συνεργασίας - Συνδυασμοί πλειονοτήτων έργων και δημιουργών , Συλλογές, Έργα Συλλεκτικά, Παράγωγα, Σύνθετα, Συλλογικά) § 4. Περιουσιακές εξουσίες (Αποκλειστικές εξουσίες [Εγγραφής – αναπαραγωγής, Επεξεργασίας, διανομής, εκμίσθωσης και δημόσιου δανεισμού, Δημόσιας εκτέλεσης Ραδιοτηλ. Μετάδοσης, Δημόσιας παρουσίασης - Διάθεσης κατ' αίτησιν] - Δικαίωμα παρακολούθησης -

Δικαιώματα εύλογης αμοιβής §5. Το ηθικό δικαίωμα Ι. Σχέση προς το γενικό δικαίωμα στην προσωπικότητα ΙΙ. Εξουσίες δημοσίευσης του έργου, αναγνώρισης της πατρότητας, περιφρούρησης της ακεραιότητας, μετανοίας, προσπέλασης §6. Περιορισμοί – Διάρκεια § 7. Ειδικές κατηγορίες έργων: Οπτικοακουστικά - Φωτογραφίες - Προγράμματα Η/Υ § 8. Ιδιαίτερες κατηγορίες δικαιωμάτων (Συγγενικά δικαιώματα – Ερμηνευτές - Εκδότες - Παραγωγοί φορέων ήχου και εικόνας Ραδιοτηλεοπτικοί σταθμοί - Βάσεις δεδομένων - Μετάδοση αθλητικών εκδηλώσεων -Right of publicity § 9. Μεταβίβαση, Συμβάσεις και άδειες εκμεταλλεύσεως απλές και αποκλειστικές - Ειδικές μορφές (Εκδοτική σύμβαση - Τύχη έργων μισθωτών - Συναλλαγές επί του ηθικού δικαιώματος § 10. Προστασία – Κυρώσεις Ι. Αστική προστασία (Αξίωση παύσης της προσβολής - Αξίωση αποζημίωσης κλπ. αποκαταστατικές αξιώσεις - Το ειδικό καθεστώς ευθύνης παρόχων υπηρεσιών internet ΙΙ. Ποινικές κυρώσεις ΙΙΙ. Διοικητικές κυρώσεις – Επιτροπή κατά της πειρατείας §11. Συλλογική διαχείριση και συλλογική προστασία Ι. Έννοια και μέρη : δικαιούχοι – ΟΣΔ - ΑΟΔ χρήστες - ΙΙ. Το ειδικό νομικό καθεστώς των ΟΣΔ (Άδεια – Ειδική αναγκαστική εταιρική διακυβέρνηση - Διττή υποχρέωση του ΟΣΔ προς σύναψιν συμβάσεως - Τεκμήρια νομιμοποίησης παθητικής και ενεργητικής, αντιπροσώπευσης, νομιμοποίησης σε δίκη) ΙΙΙ. Πολυεδαφικές άδειες επιγραμμικών δικαιωμάτων §12. Public Domain: Ελεύθερα ή κοινόχρηστα πολιτιστικά αγαθά [Creative commons – Ορφανά έργα Πολιτειακά κείμενα - Πολιτιστική κληρονομιά (Άδειες εκμεταλλεύσεως – Ηθικές εξουσίες ΥΠΠΟ)] §

13. Διασυνοριακή κυκλοφορία πολιτιστικών αγαθών (Ι. Γενικά – Αρχές ΙΙ. Κανόνες ΙΔΔ).

Μαθησιακά αποτελέσματα

Το μάθημα της πνευματικής ιδιοκτησίας δεν έχει κατ’ ουσίαν ανάγκη διαφημίσεως. Πέρα από τα αυτονόητα σε κάθε επιστημονικό και δη νομικό κλάδο ωφελήματά του (π.χ. αύξηση της ικανότητας επιχειρηματολογίας, αξιολόγηση νομοθεσίας και νομολογίας κ.τ.τ.), το εν λόγω μάθημα αποτελεί μοναδικό επιστημονικό εφόδιο για τον νομικό της πράξης (δικαστή, δικηγόρο, σύμβουλο). Ειδικότερα, μετά την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές/φοιτήτριες θα είναι σε θέση: Α. Να κατανοήσουν τις συνηθέστερες σύγχρονες βιοτικές σχέσεις και φαινόμενα, όπως είναι (τελείως ενδεικτικώς) τα ακόλουθα:

• Η κατασκευή και οι συμβάσεις εγκατάστασης προγραμμάτων Η/Υ

• Οι βάσεις δεδομένων,

• Οι δραστηριότητες τηλε- ή ραδιοσταθμών

• Οι επιστημονικές εργασίες, πολλώ δε μάλλον τα λογοτεχνικά και καλλιτεχνικά έργα

• Το internet, το uploading, downloading, η πειρατεία, αλλά και η κατοχύρωση της ελεύθερης έκφρασης Β. Να αξιοποιήσουν τη γνώση των θεσμών της πνευματικής ιδιοκτησίας και των συγγενικών δικαιωμάτων στον επαγγελματικό στίβο, καθώς η γνώση αυτή αποτελεί ανυπέρθετο όρο για την ανάμιξη με την ακόλουθη (τελείως ενδεικτικώς παρατιθέμενη) δικηγορική και δικαστηριακή ύλη:

• Την λεγόμενη IP δικηγορία, ήτοι την αναφερόμενη σε υποθέσεις διανοητικής ιδιοκτησίας (συνθέματος της πνευματικής και της βιομηχανικής). Είναι όντως αδύνατο να αντιληφθεί κανείς πότε το διανόημα αξίζει την περιορισμένη μόνον προστασία (θεσμών) της βιομηχανικής ιδιοκτησίας, όταν δεν γνωρίζει πότε και γιατί θα δικαιούνταν την προστασία του ως πνευματικού έργου με το ευρύτατο («καθολικό») δικαίωμα της πνευματικής ιδιοκτησίας. Αυτό το είδος της δικηγορίας ευρίσκεται σε ανεπάρκεια στην Ελλάδα, ακόμη και σήμερα, σε εποχή ακραίου δικηγορικού πληθωρισμού, είναι δε τόσο πολύτιμο, ώστε στην ελληνική αγορά δραστηριοποιούνται με επιτυχία πολλοί ξένοι « ΙΡ-δικηγόροι».

• Συμβουλευτική και δικαστηριακή δικηγορική υποστήριξη (ενδεικτικώς) ❖ Εκδοτικών επιχειρήσεων ❖ Μουσείων ❖ Παραγωγών οπτικοακουστικού περιεχομένου ❖ Παραγωγών ήχου ❖ Οργανισμών συλλογικής διαχείρισης ❖ Ωδείων ❖ Θεάτρων ❖ Γκαλερί ❖ μελετητών αρχιτεκτόνων ❖ επιχειρήσεων πληροφορικής

❖ επιχειρήσεων που χρησιμοποιούν software ❖ αθλητικών νομικών προσώπων ως προς τα δικαιώματα μεταδόσεως των αγώνων τους ❖ πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων κλπ. ιδρυμάτων πολιτιστικής κληρονομιάς Γ. Πέραν των παραπάνω (Α-Β) καθαρώς πρακτικών εφοδίων, κατά την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος του δικαίου της πνευματικής ιδιοκτησίας αναμένεται ότι οι φοιτητές θα έχουν αναπτύξει την επιστημονική τους ολοκλήρωση στα ακόλουθα ενδεικτικώς πεδία:

• Κατανόηση σχέσεων Δικαίου και Τέχνης

• Αντιμετώπιση νέων μορφών Τέχνης, όπως η Art Performance

• Διάκριση μεταξύ ελευθερίας της έκφρασης, ιδιοκτησίας επί του διανοήματος και προσωπικότητας

• Εθνική πολιτιστική κληρονομιά

• Σχέσεων εθνικού και ενωσιακού δικαίου, αφού το πεδίο της πνευματικής ιδιοκτησίας είναι πιθανότατα το πυκνότερα νομοθετημένο από την ΕΕ και νομολογημένο από το ΔΕΕ μετά το δίκαιο του ανταγωνισμού.

Πηγή: Οδηγός Σπουδών 2026-2027, Νομική Σχολή ΕΚΠΑ

Υλικό του μαθήματος

Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιούνιος 202128 Ιούν 2021Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιούνιος 202015 Ιούν 2020Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιανουάριος 202015 Ιαν 2020Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιούνιος 201911 Ιούν 2019Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Σεπτέμβριος 201815 Σεπ 2018Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Φεβρουάριος 201815 Φεβ 2018Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιανουάριος 2018 (Προεξέταση)15 Ιαν 2018Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Σεπτέμβριος 201715 Σεπ 2017Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Φεβρουάριος 201715 Φεβ 2017Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Σεπτέμβριος 201615 Σεπ 2016Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιούνιος 201615 Ιούν 2016Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Φεβρουάριος 201615 Φεβ 2016ΣημειώσειςΕκτεταμένες σημειώσεις στην Πνευματική Ιδιοκτησία22 Σεπ 2015Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Σεπτέμβριος 201515 Σεπ 2015Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Φεβρουάριος 201515 Φεβ 2015Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιανουάριος 2015 (Σειρά Β, Προεξέταση)15 Ιαν 2015 · Σειρά ΒΘέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιανουάριος 2015 (Σειρά Α, Προεξέταση)15 Ιαν 2015 · Σειρά ΑΘέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Σεπτέμβριος 201415 Σεπ 2014Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιούλιος 201415 Ιούλ 2014Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Απρίλιος 201415 Απρ 2014Σημειώσεις21 Επιλεγμένες Ερωτήσεις στην Πνευματική Ιδιοκτησία με τις Απαντήσεις τους06 Ιούλ 2013Απόψεις και ΣυμβουλέςΠνευματική ιδιοκτησία28 Απρ 2013Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιανουάριος 201315 Ιαν 2013Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Φεβρουάριος 201215 Φεβ 2012Θέματα ΕξετάσεωνΠνευματική Ιδιοκτησία – Ιανουάριος 2012 (Προεξέταση)15 Ιαν 2012

Διδάσκοντες

Πηγή: Οδηγοί Σπουδών της Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ, 2015–16 έως 2026–27. Πατήστε ένα όνομα για τη σελίδα του/της διδάσκοντα.

Βιβλία

Προτεινόμενα συγγράμματα και σημειώσεις διδασκόντων — έρχονται σύντομα.

Τελευταία ενημέρωση υλικού: 27 Σεπτεμβρίου 2026