Όλες οι πληροφορίες και οι αναρτήσεις για το μάθημα “Γενική Κοινωνιολογία”Γενική Κοινωνιολογία
Επισκόπηση
1) Τα επιστημολογικά θεμέλια της κοινωνιολογίας
• Πολυπαραδειγματικότητα και αναστοχασμός στην ιστορική διαδρομή
• Τα θεωρητικά δίπολα: επιστημονική θεωρία/ κοινωνική πράξη, δομή/δράση & συναίνεση/σύγκρουση.
• Η έννοια της νεωτερικότητας και η υπόθεση της μετανεωτερικότητας
2) Κλασσικοί κοινωνικοί στοχαστές & η νεωτερικότητα
Karl Marx: Ο ιστορικός υλισμός, η αλλοτρίωση, το εποικοδόμημα, η κουμμουνιστική ουτοπία και η διαλεκτική των κοινωνικών σχέσεων
• Emile Durkheim: Η κατανομή της εργασίας, η κοινωνική αλληλεγγύη, η συλλογική συνείδηση και οι κοινωνικοί νόμοι
• Max Weber: Η απομάγευση του κόσμου, ο εξορθολογισμός της κοινωνικής δράσης, η γραφειοκρατία & ο ιδεότυπος
3) Κριτική θεωρία, η διαλεκτική του διαφωτισμού & η διφορούμενη νεωτερικότητα
• Max Horkeimer & Theodor Adorno: H διαλεκτική του διαφωτισμού
• Herbert Marcuse: O μονοδιάστατος άνθρωπος
• Ζygmunt Bauman: το ολοκαύτωμα και η ρευστή νεωτερικότητα
4) Michel Foucault, θεωρία του λόγου & βιοπολιτική
• Ο διαφωτισμός ως μορφή κυριαρχίας και τα θεσμικά συμπλέγματα που παράγουν το δυτικό υποκείμενο
• H αρχαιολογία της γνώσης και η γενεαλογία της εξουσίας
• Η βιοπολιτική εξουσία στο ανθρώπινο σώμα
5) Νiklas Luhmann, τα πολύπλοκα και αυτοποιητικά κοινωνικά συστήματα επικοινωνίας
• Πολυπλοκότητα, διπλή ενδεχομενικότητα και διακινδύνευση
• Αυτοποιητικά και αυτοαναφορικά συστήματα επικοινωνίας
• Το δίκαιο ως σύστημα επικοινωνίας και η νομιμοποίηση μέσω της διαδικασίας
6) Jürgen Habermas, τo αλυσιτελές σχέδιο της νεωτερικότητας & η διαβουλευτική δημοκρατία
• Το σύστημα και η αποικιοποίηση του βιόκοσμου
• Η δημόσια σφαίρα της επικοινωνίας και η διαλογική θεωρία του επικοινωνιακού πράττειν
• Η κρίση νομιμοποίησης, «τεχνοκρατία εναντίον δημοκρατίας» στην Ευρωπαϊκή Ένωση;
7) Antony Giddens, αναστοχασμός για την ύστερη νεωτερικότητα
• Οι θεσμικές διαστάσεις της ύστερης νεωτερικότητας
• Η Εμπιστοσύνη και η διακινδύνευση στον 21ο αιώνα
• Ο Εαυτός και η ταυτότητα
8) Ulrich Beck, η διακινδύνευση στην δεύτερη νεωτερικότητα
• H κοινωνία της διακινδύνευσης & αναστοχαστική επιστήμη στο δεύτερο στάδιο του εκσυγχρονισμού
• Η πολιτική αλλαγή: υποπολιτική, υπερπολιτική & διεθνικό κράτος
• Το χάος ως κανονικότητα στις σχέσεις οικειότητας και την οικογένεια
9) Manuel Castels, ο πληροφορισμός και η κοινωνία του δικτύου
• Η σημασία του διαδικτύου στην οργάνωση της κοινωνίας των ροών
• Η δικτύωση της πολιτικής εξουσίας
• Τα τρία είδη ταυτότητας των κοινωνικών υποκειμένων
10) Η παγκοσμιοποίηση
• Εκδυτικισμός ή υβριδισμός και παγκοσμιοτοπικότητα; Διακυβέρνηση και διαμοίραση της εξουσίας των εθνικών κρατών;
• Charles Taylor, Πολυπολιτισμικότητα & διαπολιτισμική επικοινωνία
• Fredric Jameson, Μεταμοντερνισμός, η πολιτισμική λογική του ύστερου καπιταλισμού
• Immanuel Wallerstein, Tο κοσμοσύστημα
• Saskia Sassen, H κοινωνιολογία της παγκοσμιοποίησης
•
Μαθησιακά αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, ο φοιτητής/η φοιτήτρια, αναμένεται ότι θα διαθέτει τα εφόδια ώστε:
• Να αντιλαμβάνεται τις παραμέτρους της νεωτερικότητας το πώς διαμορφώθηκαν, πως αναπαράγονται και πως μεταβάλλονται.
• Να προσδιορίζει τις σημαντικότερες κοινωνιολογικές σχολές, τους κύριους εκπροσώπους και τις έννοιες που πρότειναν
• Να μπορεί να εξηγήσει βασικές έννοιες της κλασσικής και της σύγχρονης κοινωνιολογικής θεωρίας
• Να τις συσχετίζει με σημερινά κοινωνικά προβλήματα και ζητήματα διεθνή, εθνικά και τοπικά
• Να αξιολογεί κοινωνικούς θεσμούς και κοινωνικές διεργασίες π.χ. την κοινωνική διαστρωμάτωση, την κοινωνική αναπαραγωγή, την εξατομίκευση, το διαδίκτυο, την μετανάστευση
•
Να συσχετίζει την δική του κοινωνική εμπειρία με ευρύτερες διεργασίες.
Όλα τα ανωτέρω επιτυγχάνονται διότι το μάθημα εκθέτει συνοπτικά τα μείζονα επιστημονικά παραδείγματα που αναπτύχτηκαν στο πεδίο της κοινωνιολογίας στην προσπάθεια της να περιγράψει και να ερμηνεύσει τον σύγχρονο κόσμο και να αναδείξει τα προβλήματα του με την επιδίωξη να καλυτερεύσει την ανθρώπινη συνύπαρξη. Πρώτον εκκινεί με τους κλασικούς στοχαστές της κοινωνιολογίας μαζί με τους πνευματικούς επιγόνους τους, που περιγράφουν διαδοχικά τις κοινωνικές και θεσμικές μεταβλητές της νεωτερικότητας οριζόμενης ως ένα σύνολο οικονομικών, κοινωνικών πολιτικών και πολιτισμικών διεργασιών. Δεύτερον παρουσιάζει αφενός τις κριτικές προσεγγίσεις που προκλήθηκαν από τις μείζονες κρίσεις του 20ου αιώνα και αφετέρου την μεταμοντέρνα αμφισβήτηση της δυνατότητας να ενοποιηθεί η αντίληψη και η γνώση για τον κοινωνικό κόσμο καθώς και την διάλογο που αναπτύσσεται μεταξύ τους. Τρίτον αναπτύσσει την θεωρητική συζήτηση που αφορά την εξελικτική δυναμική της ύστερης νεωτερικότητας ή μετα-νεωτερικότητας από τον 20ο στον 21ο αιώνα. Τέταρτον εστιάζεται σε ειδικότερες θεματικές όπως η παγκοσμιοποίηση/ απo- παγκοσμιοποίηση, ο ρόλος του έθνους-κράτους και η ανακατανομή γεωπολιτικής ισχύος, η δικτυακή κοινωνία, ο περιβαλλοντολογικός κίνδυνος, η σχέση της κατανάλωσης με την ταυτότητα και την εξατομίκευση, οι πολιτικές της αναγνώρισης της έμφυλης, φυλετικής και σεξουαλικής διαφοράς, η διαχείριση της προσωπικής αβεβαιότητας, η ρευστή νεωτερικότητα, ο τουρισμός και η μετανάστευση. Β΄ΕΞΑΜΗΝΟ Υποχρεωτικά Μαθήματα
Πηγή: Οδηγός Σπουδών 2026-2027, Νομική Σχολή ΕΚΠΑ
Υλικό του μαθήματος
Δεν υπάρχει ακόμη υλικό σε αυτή την κατηγορία. Έχετε κάτι να μοιραστείτε;
Συνεισφέρετε υλικόΔιδάσκοντες
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ελ. Ρεθυμιωτάκη
- Ε. Ρεθυμιωτάκη
- Ε. Ρεθυμιωτάκη
- Ε. Ρεθυμιωτάκη
- Ε. Ρεθυμιωτάκη
Πηγή: Οδηγοί Σπουδών της Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ, 2015–16 έως 2026–27. Πατήστε ένα όνομα για τη σελίδα του/της διδάσκοντα.
Βιβλία
Προτεινόμενα συγγράμματα και σημειώσεις διδασκόντων — έρχονται σύντομα.
Τελευταία ενημέρωση υλικού: 27 Σεπτεμβρίου 2026

