Κληρονομικό Δίκαιο – Ιούλιος 2007

Πρακτικό θέμα

Ιστορικό

Το έτος 1996 ο Κ, προσβληθείς από βαριά ασθένεια και πιστεύοντας ότι επέρχεται ο θάνατός του, ζήτησε τη σύνταξη «συμβολαιογραφικής διαθήκης» για τη διανομή της ακόλουθης περιουσίας του: α) αγρόκτημα με σπίτι στο Άργος αξίας 500.000 ευρώ, β) διαμέρισμα στην οδό Τσιμισκή στη Θεσσαλονίκη αξίας 200.000 ευρώ, γ) καταθέσεις στην Εθνική Τράπεζα ύψους 1.400.000 ευρώ, δ) καταθέσεις σε ελβετική τράπεζα ύψους 1.400.000 ευρώ. Οι αξίες αυτές αντιστοιχούν στο καθαρό ενεργητικό της κληρονομίας μετ’ αφαίρεση όλων των χρεών της.

Στις 15/11/1996 προσήλθε στο σπίτι του Κ ο γνωστός του συμβολαιογράφος Σ μαζί με τον δικηγόρο του Κ και με μία συνάδελφό του συμβολαιογράφο και, καθ’ υπαγόρευσιν του Κ, συνέταξε την ακόλουθη διαθήκη:

«Ορίζω τη σύζυγό μου Σπυριδούλα γενικό κληρονόμο σ’ όλη την περιουσία μου που θα υπάρχει κατά τον θάνατό μου, με δύο περιορισμούς. Μόλις η κόρη μου Κωνσταντίνα γίνει 25 ετών, η σύζυγός μου να καταθέσει όλα τα χρήματα που θα υπάρχουν στην ελβετική τράπεζα σε λογαριασμό με μοναδικό δικαιούχο την Κωνσταντίνα. Το διαμέρισμά μου στη Θεσσαλονίκη το αφήνω στον γιο μου τον Γρηγόρη. Ο Γρηγόρης δεν παίρνει τίποτε άλλο, διότι εδαπάνησα 200.000 ευρώ για τις σπουδές του στη Γερμανία και στην Αμερική.»

Τελικώς, ο Κ θεραπεύθηκε από τη βαριά ασθένεια και συνέχισε με επιτυχία την επαγγελματική του δραστηριότητα. Στη 10ετία που ακολούθησε απέκτησε ένα κτίριο στο κέντρο των Αθηνών αξίας 2.200.000 ευρώ, ενώ οι καταθέσεις του στην ελβετική τράπεζα αυξήθηκαν κατά 1.000.000 ευρώ. Η αξία των υπόλοιπων περιουσιακών στοιχείων παρέμεινε ως αναφέρεται.

Τον Μάιο 2007 ο Κ απεβίωσε σε τροχαίο ατύχημα που συνέβη στον δρόμο προς τα Ιωάννινα, όπου σπούδαζε η 23χρονη στο μεταξύ Κωνσταντίνα. Στα προσωπικά αντικείμενα του Κ βρέθηκε, μεταξύ άλλων, ανυπόγραφο δικό του χειρόγραφο σημείωμα με ημερομηνία 10/11/2006 και με το ακόλουθο περιεχόμενο:

«Η σύζυγός μου Σπυριδούλα να πάρει μόνο το σπίτι στο Άργος και ένα ποσό από την Εθνική για να μπορεί ισόβια να καλύπτει τα έξοδά της με την υποστήριξη και των παιδιών».

Μόλις γνωστοποιήθηκε το περιεχόμενο της από 15/11/2006 διαθήκης, η Κωνσταντίνα αποδέχθηκε με χαρά το περιεχόμενό της, ενώ ο Γρηγόρης θεωρεί ότι αδικήθηκε και ρωτάει τον δικηγόρο του αν μπορεί να αξιώσει μεγαλύτερη συμμετοχή στην περιουσία του Κ.

Ερωτάται

1. Ποιους τυπικούς ή διαδικαστικούς όρους πρέπει να πληροί η από 15/11/1996 διαθήκη, ώστε να είναι έγκυρη κατά τις διατάξεις του Αστικού Κώδικα;

2. Επηρεάζεται η ισχύς της από 15/11/1996 διαθήκης από το από 10/11/1006 σημείωμα;

3. Αν υποτεθεί ότι η από 15/11/2006 διαθήκη είναι και παραμένει έγκυρη:

α) Τι είδους και ποια κληρονομικά δικαιώματα αποκτά η Σπυριδούλα με βάση αυτή τη διαθήκη;

β) Τι είδους και ποια κληρονομικά δικαιώματα αποκτούν η Κωνσταντίνα και ο Γρηγόρης με βάση την ίδια διαθήκη και πώς ακριβώς υπολογίζονται τα εν λόγω κληρονομικά δικαιώματα;

Θεωρητικά θέματα

α) Η έννοια, οι προϋποθέσεις και οι συνέπειες της αγωγής μέμψης άστοργης δωρεάς.

β) Σε ποιες διατάξεις και με ποιον τρόπο αντιμετωπίζει ο ΑΚ τις συνέπειες της ασκήσεως αγωγής διαζυγίου στην εξ αδιαθέτου και στην εκ διαθήκης διαδοχή; Πώς εφαρμόζονται οι διατάξεις αυτές σε περίπτωση υποβολής αίτησης για την έκδοση συναινετικού διαζυγίου;

Οδηγίες εξέτασης

Το πρακτικό υποχρεωτικό και μία από τις δύο θεωρίες.

Απαντήσεις

Δεν διατίθενται απαντήσεις επί του παρόντος.

Μπορείτε να στείλετε τις ενδεικτικές απαντήσεις σας, κάνοντας μία συνεισφορά.